Praktijk

De negen zuiverende ademhalingen

Lung ro sal wa — drie maal drie ademhalingen die de twee zijkanalen en het centrale kanaal doorspoelen. In de Bön- en dzogchentraditie de gebruikelijke opening van een meditatiezitting: je ruimt eerst de oude lucht op, daarna ga je zitten.

kruin

vier vingers onder de navel

Negen ademhalingen
Drie reeksen van drie, ongeveer tweeënhalve minuut.
4
Klaar

Ga zitten, lees zo nodig eerst de instructie hieronder, en druk dan op start.

Rechterkanaal · wit
Linkerkanaal · rood
Centraal kanaal · blauw

Rechts op het scherm is jouw rechterkant.

spatie start en stopt.

Voordat je begint

De oefening duurt een paar minuten en vraagt geen enkele voorbereiding behalve rustig zitten. Adem altijd door je neus, en nooit verder dan comfortabel is — dit is opruimen, geen krachttraining.

De vijf punten van de houding

01Benen gekruist, of gewoon voeten plat op de vloer als je op een stoel zit.
02Ruggengraat recht als een pijl, zonder je te verstijven.
03Borst open, ellebogen een klein stukje van je lijf af.
04Kin licht ingetrokken, zodat je nek lang wordt.
05Ogen zacht en half geopend, blik ontspannen langs je neus omlaag.

Leg je handen met de handpalmen omhoog in je schoot, ongeveer vier vingerbreedtes onder je navel: de vingers van je linkerhand rusten op de vingers van je rechterhand. De duimen raken elkaar niet; elke duim raakt de basis van de ringvinger van diezelfde hand. Tijdens de eerste zes ademhalingen komt er telkens één hand omhoog om afwisselend een neusgat te sluiten; de andere blijft liggen.


De drie kanalen

De oefening werkt met een innerlijk beeld van drie energiekanalen. Je hoeft er niets van te geloven om er iets aan te hebben: het beeld geeft je adem een richting, en dat is precies wat het moet doen.

  • Het centrale kanaal loopt van vier vingerbreedtes onder je navel recht omhoog en opent zich bij je kruin. Zo dik als een pijlschacht, en blauw.
  • De twee zijkanalen zijn dunner en lopen links en rechts parallel mee. Onderin buigen ze naar binnen en komen ze samen met het centrale kanaal; bovenin bogen ze om en eindigen ze in je neusgaten.
  • De kleuren van de zijkanalen zijn voor iedereen hetzelfde: het rechterkanaal is wit en het linkerkanaal rood. Wit staat voor methode of vaardige middelen; rood staat voor wijsheid.
  • Wat er stroomt: je ademt helder groen licht in — frisse, helende lucht. Je ademt oude, muffe lucht uit, die je ziet als lichte rook.

De negen ademhalingen

Elke ademhaling heeft dezelfde vorm: langzaam en diep in, even zacht vasthouden bij de samenkomst onder je navel, dan volledig uit — aan het eind iets krachtiger, om ook het laatste restje oude lucht eruit te duwen.

Ademhaling 1 – 3

Rechterkanaal

  1. Breng je rechterhand omhoog, met je duim tegen de basis van je ringvinger, en sluit je rechterneusgat met je rechterringvinger.
  2. Adem in door je linkerneusgat. Groen licht daalt door het linkerkanaal naar de samenkomst.
  3. Houd even zacht vast.
  4. Beweeg dezelfde hand over je neus: sluit nu je linkerneusgat met je rechterringvinger en open het rechterneusgat.
  5. Adem uit door je rechterneusgat en verdrijf de oude lucht uit het rechterkanaal.

Zuivert het witte kanaal: afkeer, boosheid, irritatie.

Ademhaling 4 – 6

Linkerkanaal

  1. Wissel van hand. Breng je linkerhand omhoog, met je duim tegen de basis van je ringvinger, en sluit je linkerneusgat met je linkerringvinger.
  2. Adem in door je rechterneusgat. Groen licht daalt door het rechterkanaal.
  3. Houd even zacht vast.
  4. Beweeg dezelfde hand over je neus: sluit nu je rechterneusgat met je linkerringvinger en open het linkerneusgat.
  5. Adem uit door je linkerneusgat en verdrijf de oude lucht uit het linkerkanaal.

Zuivert het rode kanaal: gehechtheid, verlangen, hunkering.

Ademhaling 7 – 9

Centraal kanaal

  1. Beide handen ontspannen in je schoot, beide neusgaten open.
  2. Adem in door beide neusgaten. Het licht daalt door allebei de zijkanalen.
  3. Houd even zacht vast; het licht verzamelt zich bij de samenkomst.
  4. Adem lichamelijk uit door beide neusgaten. Visualiseer tegelijk dat de subtiele wind door het centrale kanaal omhoogstijgt en via je kruin naar buiten gaat.

Zuivert het blauwe kanaal: onwetendheid, dofheid, twijfel.


Daarna

Laat je handen liggen en blijf nog even zitten zonder iets te doen. Niet nadenken over hoe het ging, niet meteen opstaan. De stilte die na de negende uitademing valt is het eigenlijke doel van de oefening; alles daarvoor is opruimwerk. Van hieruit kun je overgaan in je meditatie, of gewoon je dag beginnen.


Aandachtspunten

Het is van oorsprong geen kloktijd-oefening. De timer hierboven is een hulpmiddel om de vorm te leren. Kies Zelf tempo zodra je hem kent — dan tik je zelf door en volgt de oefening jouw adem in plaats van andersom.

Forceer nooit. Het vasthouden is kort en zacht. Word je licht in je hoofd, laat het vasthouden dan weg of stop en adem gewoon door.

Tradities verschillen. Welke vinger je gebruikt, of je wel of niet vasthoudt en hoe de oefening precies wordt opgebouwd, kan per leraar verschillen. Deze pagina volgt consequent de huidige schriftelijke Ligmincha/Tenzin Wangyal-instructie: rechts wit, links rood en centraal blauw, voor iedere beoefenaar. Heb je een eigen leraar, volg dan diens instructie.

Geen medische behandeling. Bij zwangerschap, hoge bloeddruk, hart- of longklachten, of epilepsie: laat het vasthouden weg of overleg eerst met je arts.

Verder lezen

Waar dit in past

De negen ademhalingen zijn het begin van een zitting, niet de zitting zelf. Wat er daarna gebeurt, en hoe je een volledige meditatiesessie opbouwt, staat hier.

Liever met begeleiding?

In de cursus leer je dit soort oefeningen in samenhang, met iemand die meekijkt. Je kunt eerst vrijblijvend kennismaken.

Typ een trefwoord, bijvoorbeeld "ademhaling" of "retraite".